Ile jest figur w szachach i co możesz z nich wyczarować?

Królewska gra tak bardzo wciąga, że czasem początkujący szachiści zapominają o podstawach. Na turniejach dla zawodników bez kategorii lub z najniższymi kategoriami (V i IV) często można spotkać sytuację, gdy zawodnik wykonuje roszadę gdy jego monarcha jest pod szachem. Jeśli przyjrzeć się temu bliżej takich czeskich błędów jest więcej. Ostatnio wydało się, że mój znajomy, który szaleńczo grywa w szachy online, nie był w stanie określić ile jest figur w szachach. Nietypowa sytuacja, ale bywa i tak 🙂  

Miłość do szachów bywa ślepa. Amatorzy zamiast poznać podstawy gry, przepisy i solidnie trenować uwielbiają rozgrywać niezliczone ilości partii. Mogę to zrozumieć – sam na pewnym etapie rozwoju szachowego byłem w takim amoku. Grałem z każdym, w każdej sytuacji, o każdej porze, w krótkich formatach czasowych. Takie podejście pozwala się ograć, ale bywa prędzej czy później odbije Ci się czkawką.

Wyobraź sobie, na przykład, że w kluczowym momencie partii:

  • zamiast bronić, atakujesz (bo nie umiesz ocenić właściwie pozycji)
  • próbujesz robić roszadę, ale program blokuje twoje posunięcie. Ciskasz gromy na „głupią technologię”, a tymczasem nie wiesz, że po wcześniejszym ruszeniu króla już nie możesz rzeczonej roszady uczynić
  • przeciwnik ruszył piona, którego mogłeś zbić w przelocie, ale tego nie zrobiłeś, bo nie znasz tej zasady (w przelocie co najwyżej zjadasz szybko kolację zanim siądziesz do gry w szachy internetowe)
  • w końcówce na otwartej szachownicy grasz skoczkami przeciwko parze gońców, a później dziwisz się, że w analizie silnik oceniał Twoją pozycją jako gorszą

Znasz to?

Figury i bierki szachowe – różnice  

Ja znam i trochę mi te wspomnienia ciążą. Dlatego, żeby nie robić z siebie osła, warto się douczyć podstaw, na przykład ile jest figur w szachach i jakie możliwości każda z nich Ci oferuje. Niby rzecz jasna jak słońce, a jednak praktyka pokazuje, że niekoniecznie. Poza tym ilość to jedno, ale ich jakość oraz co można z tej jakości wycisnąć to już zupełnie inne historia i znaczenie ważniejsza.

Zacznijmy od rozróżnienia, ważnego rozróżnienia. Dwa pojęcia, które często są stosowane zamiennie, choć ich znaczenie jest różne. Jak zawsze w życiu (ocho, tryb filozof mi się aktywował), także futbolu amerykańskim  i szczególnie w szachach, o wszystkim decydują detale. Diabeł tkwi szczegółach, więc spójrzmy na sprawę pod mikroskopem.

  • bierki – to ogół wszystkich twoich zasobów, cała twoja armia, która składa się z 8 pionów i 8 figur. Mówiąc o bierkach masz na myśli cały Twój arsenał bojowy – przy okazji wszystkich początkujących przestrzegam przed deprecjonowaniem znaczenia pinów. Jeden więcej lub mniej może zrobić w kluczowym momencie różnicę, która rozstrzyga partie. Jeśli nie widziałeś jeszcze mata, którego daje pion to prześledź pierwszy lepszy katalog baz szachowych – od razu nabierzesz dla pionów należnego uznania!
  • figury – to magiczne 8 bytów, które mają większe możliwości i skille bitewne niż rzeczone wcześniej piony, to taka namiastka special force na 64 polach. Dosłownie! O wszechpotężnego hetmana, który stanowi najbardziej elitarny oddział masowej zagłady, przez mało wyrafinowane, ale skuteczne gońce, wysublimowane skoczki, bo super ciężką artylerię jaką stanowią wieże (zwłaszcza połączone, wtedy gracza, który musi się zmagać z taką baterią ma o czym myśleć).

figury szachowe

Mówiąc zatem o figurach szachowych rozważamy wszystko co stoi za plecami pionów.

Figury w szachach – ilość, rodzaje, sposób poruszania

Poznaj swoją armię i zapamiętaj kto i co może Ci zaproponować. Taka wiedza nie jest tajemna, ale wręcz podstawowa i obowiązkowa. Notatnik gotowy? Do dzieła:

  • hetman – 1 sztuka, bezwzględna wartość punktowa – 9. W polskich realiach często określany też królową. Można go określić mianem one man army; porusza się jak i gdzie chce, choć w trakcie gry uważaj, żeby nie wpaść w zasadzkę. Osaczony hetman staje się celem śmiertelnego ataku. Potężna broń zarówno w ataku jak i obronie; w teorii szachowej silniejsze od hetmana są dwie wieże, ale na poziomie początkujących szachistów hetman pozostaje niezastąpiony – jego utrata może skutecznie osłabić morale i wtedy nawet przewaga dwóch wież to za mało, żeby zakończyć partię choć remisem
  • goniec – 2 sztuki, bezwzględna wartość punktowa – 3. Możesz też spotkać określenie laufer lub rzadziej biskup (z angielskiego bishop).  Gońce są proste w obsłudze, atakują po przekątnych, ale jeśli uważnie się im przyjrzysz i zgłębisz ich naturę, otwierają się przed tobą różne możliwości, np. fianchetto, tj. ustawienie gońca w taki sposób, że kontroluje długa przekątną na całej szachownicy (na jednym z pól b2, g2, b7 lub g7). W odpowiednim momencie aktywowany goniec wykańcza, najczęściej po ataku z odsłony wieżę lub inna cenną figurę. Wtedy jest ból i pretensje do samego siebie, że nie zauważyłeś tej uzbrojonej rakiet dalekiego zasięgu. Dlatego koniecznie pamiętaj – flankowany goniec może być przyczyną niezłej poruty i stuporu. Rzecz jasna gońce żyją w pełni na otwartej szachownicy.
  • skoczek – 2 sztuki, bezwzględna wartość punktowa – 3. Potoczne zwany… koniem. Takie określenie zawsze wysadza mnie z siodła, ale faktycznie wiele osób tak go tytułuje. Skoczki największą siłą posiadają w centrum szachownicy, zwłaszcza jeśli zajmą słabe pole w obozie przeciwnika – niektórzy amerykańscy trenerzy mówią o nich wtedy „octopus knight” co w dosłownym tłumaczeniu można przełożyć na skoczek-ośmironica – ze względu na jakie wszechstronne możliwości ataku i obrony. Skoczki nudzą się i usychają pod bandą, gdzie są w często bezużyteczne i mają ograniczone możliwości bojowe. Kluczowe w grze w tłoku, czyli na zamkniętej szachownicy. W przypadku batalii manewrowej skoczek rozkwita i sieje anarchię, chaos i mydło w obozie przeciwnika. Skoczek to figur niemal filozoficzna, której piękno nauczysz się dostrzegać z czasem. Pewnie dlatego tak często kluby szachowe i także blogi w swoim logo prezentują KONIA! 😀
  • wieża – 2 sztuki, bezwzględna wartość punktowa – 5. Nie wiem jaki jest synonim wieży, ale w moich wewnętrznych dialogach nazywam je Władcami Autostrad. Wieża jest stworzona do przemierzania otwartych ciągów komunikacyjnych – poziomych linii oraz pionowych kolumn. Dzięki wieży kontrolujesz właśnie te kluczowe arterie paraliżując przemieszczanie wojsk przeciwnika. Swoją drogą jako początkujący szachista w ogóle nie doceniałem znaczenia kontroli otwartej kolumny, a to jedna z przewag pozycyjnych. Wieża jest też wspaniała w roli terrorysty. W końcówce jeśli dostanie się na przedostatnią linię obozu przeciwnika możesz być pewien, że zostawi tam po sobie spustoszenie lub sparaliżuje wszystkim niczym jakaś piekielna wersja bazyliszka. Tak jak wspomniałem wcześniej – dwie wieże są mocniejsze od hetmana, co samo w sobie powinno być wymowne.
  • król – 1 sztuka, bezwzględna wartość punktowa – nieskończoność. Król ma moc, styl i porusza się jak nieco bardziej zaawansowany pion, czyli także po przekątnej, ale nadal o jedno pole. Przez bardzo długi czas król w szachach był traktowany po macoszemu, ale od czasów Steinitza przypisuje mu się większą rolę, zwłaszcza w grze obronnej. Król nabiera potężnego znaczenia w końcówkach, więc jeśli jesteś na tym etapie gry to szybko powinieneś posyłać go w centralnej rejony szachownicy lub innego kluczowego teatru działań (rzecz jasna wszystko zależy od pozycji, bo jak wiesz zawsze trzeba grać zgodnie z wymogami pozycji). Poza tym musisz przyswoić sobie raz na zawsze w jakiej sytuacji możesz robić roszadę, a w jakiej nie – pisałem o tym w jednym z poprzednich tekstów, więc przeszukaj archiwum jeśli masz czas. O ile w szachach internetowych nie będzie tragedii (tylko moralny kac), to w w partii przy szachownicy już będzie – dopuścisz się złamania przepisów gry i w ten durny sposób przegrasz partię. Poza tym będziesz tym gościem/gościówą, którzy nie widzą jak roszować. Wiesz co to znaczy – będą Cię palcem wytykać 😛

Czy to wszystko co powinieneś wiedzieć o figurach w szachach? Na pewno nie, to minimum minimorum, ale na początek wystarczy. A teraz zjedz coś (w przelocie) i do szachownicy, albo na… sobotnie zakupy i sprzątanie domu.

Teksty, które pomogą Ci poprawić jakość gry w szachy:

Lista 17 wskazówek jak poprawić własny poziom taktyczny

5 najważniejszych zasad debiutów szachowych

Gra pozycyjna – 4 zasady Steinitza

Dla początkujących – prosty sposób na szachowe zwycięstwa

Wybór najlepszego posunięcia – zasady, które poprawią jakość twojej gry

 

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s